ЯҢАЛЫКЛАР


16
гыйнвар, 2015 ел
җомга
“Звезда.ru” интеллектуаль үсеш үзәге “Экологик бумеранг” халыкара конкурсын үткәрә. Конкурста олылар һәм балалар катнаша ала. Аңа планетадагы экологик хәл, тормышның төрле өлкәләрендәге экологик мөнәсәбәтләр турындагы презентацияләр, фото- һәм видеоматериаллар, хикәяләр, шигырьләр, нәсерләр түбәндәге номинацияләрдә кабул ителә.
1. Тайга сагы.
2. Тере диңгез.
3. Россиянең урман вахтасы.
4. Экологик белем мәктәбе.
5. Экологик мониторинг.
6. Планетага куркыныч яный.
7. Серле биологик кыр.
8. “Кеше-үсемлек” бәйләнешен тикшерүләр.
9. Бионика.
10. Урманга форсат бир.
11. Дару үләннәре.
12. Хайваннарны саклау.
13. Гөмбәләр экологиясе.
14. Күгәрекләр экологиясе.
15. Кошлар экологиясе.
16. Имезүчеләр экологиясе.
17. Экология: вируслар һәм бактерияләр.
Краснодарда 2015 елның 24-25 мартында “Көнкүреш, индустрия һәм авыл хуҗалыгы калдыкларын рекультивацияләү проблемалары” дигән IV халыкара фәнни экологик конференция үткәрелә.
Конференциянең максаты – көнкүреш, индустрия һәм авыл хуҗалыгы калдыкларын куллану һәм рекультивацияләүнең, аларның экосистемаларга тискәре йогынтысын киметүнең практик бурычларын тикшерүче коллективларның фәнни һәм методик контактларын киңәйтү.
Түбәндәге секцияләрнең эшләве күздә тотыла:
1. Калдыкларның типлары һәм үзлекләре.
2. Индустриаль калдыклар, шул исәптән фосфор һәм калий җитештерү калдыклары, аларны куллану перспективалары.
3. Юынты су утырымнары һәм аларны җир мелиорацияләү өчен куллану мөмкин-лекләре.
4. Авыл хуҗалыгы калдыклары һәм аларны катлаулы компостлар ясауда куллану.
5. АПКның азык-төлек җитештерү калдыклары.
6. ГМО: илнең авыл хуҗалыгы өчен хәтәрләр һәм мөмкинлекләр.

15
гыйнвар, 2015 ел
пәнҗешәмбе
Татарстан Экология һәм табигый байлыклар министрлыгының Дәүләти экологик күзәтчелек инспекциясе инспекторлары 2015 елның 14 январенда Авиатөзүчеләр райо-нындагы карьердан законсыз файдалану турында министрлыкның “кайнар линия”се аша гражданнардан кергән белешмә буенча рейд үткәрделәр.
Министрлык хезмәткәрләре 22.00 – 24.00 сәгатьләр арасында гомуми таралган файдалы казылма булган ком төялгән 9 йөк машинасының номерларын һәм маркаларын теркәделәр. Машиналарны оператив озата барып, комны бушату урынын да ачыкладылар. Бергә эш итү өчен Татарстан Эчке эшләр министрлыгы хезмәткәрләре чакырылды. Карьерны казу урыныннан чыгу юлында 4 йөк машинасы тикшерү өчен туктатылды, 1сенә ком төялгән, 3се буш иде. Тикшерү нәтиҗәсендә комның юлга аударылган булуы ачыкланды. Карьерны законсыз казу урынында, МВД хезмәткәрләре белән берлектә, кардан чистартылган яңа юл табылды, шуның буйлап качып киткән экскаватор һәм төягеч соңрак якындагы бистәдән чыгу юлында полиция хезмәткәрләре тарафыннан туктатылды. Хәзер шул хокук бозуга бәйле затларны ачыклау эшләре бара.
Карьерларны рөхсәтсез казу урыннарын оперативрак ачыклау өчен Татарстан Экология һәм табигый байлыклар министрлыгы берничә
Бүген Татарстан Экология һәм табигый байлыклар министрлыгының Үзәк территориаль идарәсе инспекторлары рөхсәтсез кар ташлау урыннарын ачыклау буенча рейд үткәрделәр. Рейд барышында Казан шәһәренең Җиңү проспекты һәм Минск урамы чатында 20 мең квадрат метр мәйданлы кар өеме ачыкланды. Факт буенча административ беркетмә төзелде. Инспекторлар барлыгы 8 рөхсәтсез кар ташлау урынын ачыкладылар.
Бүгенге көндә Казанда 6 кар эретү камерасы эшли. Барлык районнарда тагын тулай мәйданы 26 гектар булган 12 вакытлыча кар ташлау урыны булдырылган.
Үзәк территориаль идарә инспекторлары Казан шәһәренең төзекләнеш кагыйдәләрен бозу очракларын ачыклау чараларын дәвам итәләр, төнге рейдлар да оештырыла.
Татарстанда автоягулык станцияләрен мотор ягулыгы парларын тоту һәм рекуперацияләү системалары белән җиһазлау дәвам итә.
Казанда Татарстан Экология һәм табигый байлыклар министрлыгы белгечләре “Автодорстрой” ҖЧҖнең Клара Цеткин урамындагы автоягулык станциясендә нефть продуктларын агызуның йомык системасы белән таныштылар. Система мотор ягулыгы парларын арытаба нефтебазаларда рекуперацияләү өчен резервуарлардан һәм ягулык тарату колонкаларыннан автоцистерналарга җыя.
2015 ел азагына кадәрге беренче этапта нефть продуктлары белән тәэмин итү субъект-лары үз АЗСларын расланган программа срокларында җиһазлыйлар. Мәсәлән, Казанда бүгенгәчә мотор ягулыгы парларын тоту системасы белән инде 61 станция җиһазланган.
Бу юнәлештәге эшләр ягулык салу комплексы объектларыннан техноген йөкләнешне һәм атмосфера һавасына пычраткыч матдәләр
Мәскәүдә Вернадский исемендәге экологик фонд, “Гринлайт” халыкара экологик җәмәгать оешмасы һәм “Гринлайф” төбәк-ара экологик җәмәгать оешмасы “Экологик культура. Тынычлык һәм татулык” дигән халыкара проектны тормышка ашыра. Проект¬ның максаты – Россия Федерациясе халкының экологик культурасын формалаштыру һәм үстерү өлкәсендә практик кулланышлы проект һәм идеяләрне ачыклау.
Проект түбәндәге номинацияләрне күздә тота:
– Экологик белем бирү;
– Экологик тәрбия һәм агарту;
– Биологик төрлелекне саклау һәм ландшафтларны савыктыру;
– Индустриядә һәм энергетикада экологик культура;
– Хәбәр чаралары һәм экологик культура;
– Сәламәтлек экологиясе;
– Социаль башлангычларның экологик культурасы.
Халыкара проектта оешмалар, авторлык коллективлары, дәүләт хакимияте органнары катнаша ала.
Пенза шәһәрендә “Хәзерге заманның экологик проблемалары – 2015” дигән XI халыкара фәнни-гамәли конференция үткәрелә.
Конференциянең төп юнәлешләре:
– Әйләнә-тирәлек һәм сәламәтлек;
– Эндоэкологик тикшеренүләрне үстерү концепциясе;
– Кеше организмының ихтимал бер торышы буларак сәламәтлек;
– Кеше сәламәтлеге өчен хәтәр факторларын бәяләү;
– Техносфера экологиясе һәм яшәү куркынычсызлыгы;
– Хәзерге җитештерү шартларында кешенең яшәү куркынычсызлыгын тәэмин итү;
– Сәламәтлек саклауга юнәлтелгән хәзерге медик-биологик, экологик һәм башка фәнни-гамәли тикшеренү юнәлешләрендә мәгълүмәт технологияләре;
– Кеше экологиясе өлкәсендә белгечләр әзерләү һәм аларның осталыгын күтәрү проблемалары.
2015 елның 15 январеннан 5 июненә кадәр Омскида “Эко-2015” халыкара экологик конкурс-күргәзмәсе үткәрелә. Эшләр – листовкалар, видеороликлар, иҗади эшләнмәләр түбәндәге номинацияләр буенча кабул ителә:
– Экологик әлифба;
– Экотуризм;
– Экологик культура;
– Экология һәм саулык;
– Экологик SOS;
– Экологик караш;
– Тере планета.
Эшләр 2015 елның 1 маена кадәр oksana_goncharova@mail.ru электрон почтасына кабул ителә.

14
гыйнвар, 2015 ел
чәршәмбе
Казан шәһәренең экология-биология балалар үзәге, Татарстан Мәгариф һәм фән министрлыгының “Республика олимпиада үзәге” өстәмә белем бирү дәүләти автоном оешмасы белән берлектә, “Савытның икенче гомере” республика конкурсын игълан итте. Анда Татарстанның белем бирү оешмалары катнаша ала. Проект гомуми белем бирү оешмаларында укучылар арасында сәламәт яшәү рәвешен киң таратуга юнәлтелә. Чара “Кием моделе”, “Уенчык”, “Композиция” номинацияләре буенча үткәрелә. Катнашучылардан икенчел материалларны файдаланып ясалган эшләнмәләр, фотографияләр, плакатлар, язмалар, костюмнар көтелә. Конкурска материаллар 2015 елның 1 мартына кадәр кабул ителә.

13
гыйнвар, 2015 ел
сишәмбе
“Табигать саклау берлеге” төбәк-ара җәмәгать оешмасы балаларның “Урман уттан курка” социаль рәсем конкурсын игълан итте.
Конкурсның максатлары:
– урманның катлаулы экосистема булуын төшендерү;
– мәктәп балаларының иҗади сәләтләрен үстерү;
– шәхси җаваплылык тойгысы иңдерү;
– урманда янгын куркынычсызлыгы кагыйдәләрен үтәүгә игътибар юнәлтү.
Конкурста катнашучыларның иң яхшы эшләре Россиянең иң эре шәһәрләрендә социаль реклама итеп урнаштырылачак.
Конкурста гомуми һәм урта (тулы) белем бирү оешмаларында укучылар, Россия Федерациясе гражданнары һәм чит ил гражданнары катнаша ала. Эшләр les.boitsyaognya@yandex.ru электрон адресына 2015 елның 12 февраленә кадәр кабул ителә.

ЯҢАЛЫКЛАРГА ЯЗЫЛУ
Сайттагы барлык материаллар лицензия буенча тәкъдим ителә:
Creative Commons Attribution 4.0 International