Мамадыш районында Бөрсет елгасы төбеннән 65 мең кубометрдан артык төп утырмалары күтәрелгән, анда быел үзәнне чистарту эшләре тәмамланган. Табигатьне саклау чаралары 2022 елда «Экология» илкүләм проектының «Уникаль су объектларын саклау» федераль проекты кысаларында башланды. Елганы чистартуга федераль бюджеттан 113,2 млн сум акча юнәлтелгән.
Экология министры урынбасары Егор Тарнавский сүзләренчә, елганы чистарту эшләре сулыкның нормаль су агымын кире кайтару һәм аны алга таба сазланудан коткару өчен кирәк булган. «Акваториянең 20-34% өслеге бака тәңкәсе белән капланган, елганың гомуми мәйданының 40% өлеше куаклар, ауган агачлар белән капланган һәм объект үз-үзен чистарту сәләтен югалткан иде. Су ресурслары федераль агентлыгы ярдәме белән без елганы чистартуны программага кертә алдык һәм хәзер Кама урман сәнәгате хуҗалыгында эшләр тәмамланган, без якынча 7 км чистарттык».
Эш нәтиҗәсендә күтәрелгән меңләгән кубометр төп утырмалары елга төбен 1,5 метрга тирәнәйтергә мөмкинлек биргән. Чистарту мәйданы 24 гектар тәшкил итә.
«Күбесенчә су астына баткан агачлар аркасында авыр булды, алар бик күп иде. Шулай ук елгада булган чүп-чарның күплеге дә эшне акрынайтты. Без берничә Камаз чүп чыгардык, бу без монда бик күп тапкан шиннар һәм галушлар гына түгел, хәтта бетон плитәләр һәм баганалар да, бәлки кайчандыр бу урында күпер төзегәннәрдер», – дип сөйли Лаешның «Мелиоводстрой» оешмасы инженер-гидротехнигы Станислав Максимов.
Елганың үзәнен чистартканнан соң һәм еллар дәвамында тупланган чүпләрне чыгарганнан соң, аның гидрологик үзлекләре, су агымы һәм су алмашы яхшырды. Бу уникаль су объектының җир астыннан туклануы да торгызылды, яңа чишмәләр килеп чыкты. Җирле халык елгада янә балыклар йөзә башлады, дип әйтә. Гомумән, барлык эшләр ярдәмендә Кама урман сәнәгате хуҗалыгы, Җәнлек совхозы һәм Бөрсет авылларында яшәүче 2,5 мең кеше өчен экологик яшәү шартлары яхшырды.
Россия Президенты Владимир Путин ярдәме белән «Уникаль су объектларын саклау» федераль проекты 2025 елдан илебезнең су объектларын сәламәтләндерү буенча бердәм федераль проектка кертеләчәк, димәк, без сулыкларыбызны чистартуны һәм саклауны дәвам итәчәкбез», – дип билгеләп үтте экология министры урынбасары Егор Тарнавский.