Балобан-лачынны кайтару буенча Татарстан проекты Владивостокта ВЭФТА тәкъдим ителде
Владивостокта Көнчыгыш икътисадый форумның старт көнендә Татарстан Республикасы Экология министрлыгы ерткыч кошларның сирәк һәм югалып бара торган төрен-Лачын — балобанны реинтродукцияләү буенча уникаль проект тәкъдим итте.
Презентация «Сокол көне» IV Халыкара форумы кысаларында узды, анда бөтен ил экспертлары соколиннар һәм дрофиннарны тернәкләндерү һәм тернәкләндерү мәсьәләләре турында фикер алыштылар. Татарстан Республикасыннан Идел-Кама тыюлыгы директоры Ян Мурзаханов һәм проектның әйдәүче белгече Иван Чаплашкин катнашты.
Проектны гамәлгә ашыруның дүрт елында 49 балобан Лачын баласы табигый яшәү тирәлегенә җайлаштырылган һәм Татарстан территориясендә табигатькә чыгарылган. Быел гына да кыргый табигатькә 25 кош чыгарылган: Казан зооботаника бакчасыннан — 16, тула өлкәсендәге «Сапсан» питомнигыннан 9 кош. 2024 елда зооботаника бакчасы вольерларында өлкән кошларны урнаштыру мөһим вакыйга булды, алар инде 2025 елда беренче токым — ике кош баласын бирделәр.
"Балобан лачынның Татарстанның туган күк йөзенә кайтуы-экологик балансны торгызу гына түгел, ә бу сирәк һәм затлы кош белән бәйле мәдәни мирасны саклау да. Татарстан рәисе Рөстәм Нургали улы Миңнеханов ярдәме белән проект быел киң колач алды: балобан лачынын үстерү һәм үрчетү буенча комплекслы программа эшләнде. Аның кысаларында ел саен ким дигәндә 20 чеби чыгару планлаштырыла», — дип билгеләп үтте Татарстан Экология һәм табигый байлыклар министры Азат Җиһаншин.
""Бу проект — сирәк очрый торган кошлар популяциясен торгызу гына түгел, ә Россия Табигать министрлыгы тарафыннан курируется һәм Идел-Кама тыюлыгы территориясендә беренче тапкыр гамәлгә ашырыла торган" экологик иминлек» милли проектын гамәлгә ашыруга мөһим өлеш кертү", — дип ассызыклады Ян Мурзаханов.
Кайчандыр Россия территориясендә киң таралган Лачын-балобан Бүген Халыкара табигатьне саклау берлегенең, Россия Федерациясенең һәм Татарстан Республикасының Кызыл китапларына кертелгән. Бу төрнең төбәк табигатеннән юкка чыгуы кичектергесез чаралар таләп итә торган экологик проблемага әверелде.
Проект СИБУР компаниясенең финанс ярдәме белән гамәлгә ашырыла, бу бизнесның Россиянең табигый мирасын саклау өчен җаваплылыгы арта баруын күрсәтә. Барлык чыгарылган кошларны Орнитолог-галимнәр һәм волонтерлар күзәтә.
Татарстан Экология министрлыгында: «Лачын-балобанның Татарстанның туган күк йөзенә кайтуы — экологик балансны торгызу гына түгел, ә бу затлы кош белән бәйле мәдәни мирасны саклау», - дип билгеләп үтәләр.
"«Ышанычлы партнер – Экология» «Бөтенроссия конкурсында проект җиңеп,»Бәллүр компас " илкүләм премиясе финалына чыкты.